نطفه‌ای که در دل جنگ سرد بسته شد؛ تولد عقاب
برای اینکه بفهمیم F-15 Eagle چیه، باید برگردیم به اواخر دهه ۱۹۶۰ میلادی. اون زمانِ اوجِ دوران جنگ سرد بود و ایالات متحده با یک شوک بزرگ روبرو شده بود. وقتی روس‌ها توی نمایش هوایی دومی‌دِوو (Domodedovo) از میگ ۲۵ یا همون Foxbat رونمایی کردن، غربی‌ها وحشت‌زده شدن. فکر می‌کردن با یه هیولایِ مافوق‌سریع و غیرقابل‌مهار طرفن. این قضیه باعث شد نیروی هوایی آمریکا عطش عجیبی پیدا کنه برای ساخت یک جنگنده که بتونه برتری هوایی رو مطلقاً قبضه کنه.
اون زمان یک شخصیت کلیدی داشتیم به نام سرهنگ جان بوید. بوید همون کسیه که تئوری انرژی مانورپذیری یا Energy Maneuverability رو مطرح کرد. حرف حساب بوید خیلی ساده ولی هوشمندانه بود: جنگنده نباید فقط سریع باشه یا فقط موشک‌های دوربرد داشته باشه؛ باید طوری طراحی بشه که بتونه در نبردهای نزدیک (Dogfight) هم حریف رو درو کنه.
نتیجه این تفکرات منجر به شروع پروژه F-X شد. McDonnell Douglas بالاخره تونست با طرح خودش که ترکیبی بود از قدرتِ محض، سرعتِ خیره‌کننده و دیدِ عالی برای خلبان، نظر نیروی هوایی رو جلب کنه. F-15 از همون روز اول قرار نبود یک جنگنده چندمنظوره باشه؛ هدف فقط یک چیز بود: Air Superiority یا همون برتری هوایی. یعنی ورود به حریم هوایی دشمن، نابود کردن هر چیزی که پرواز می‌کنه و برگشتن به پایگاه، بدون اینکه کسی بتونه بهش دست‌درازی کنه.
وقتی اولین نمونه یعنی F-15A در سال ۱۹۷۲ برای اولین بار به پرواز دراومد، خلبان‌های تست‌پرواز فهمیدن با چیزی متفاوت از تمام جنگنده‌های قبلیِ آمریکا طرفن. برخلاف فانتوم که یک جنگنده سنگین و تا حدودی غیرچابک در نبردهای نزدیک بود، عقاب اومده بود تا استانداردهای جدیدی تعریف کنه. نسبت رانش به وزن در این جنگنده اون‌قدر بالاست که توی تست‌های اولیه، خلبان‌ها می‌تونستن عملاً با نیروی موتورها شتاب بگیرن و به ارتفاع‌های بالا صعود کنن.
این هواپیما در واقع نمادِ اعتماد به نفسِ مهندسیِ آمریکا در دهه ۷۰ میلادی بود. هیچ قطعه‌ای توش بی‌دلیل نبود. از طراحی دو دمِ عمودی برای پایداری عالی در سرعت‌های بالا گرفته تا کانال‌های ورودی هوای موتور که می‌تونستن برای بهینه‌سازی جریان هوا تغییر حالت بدن. این شروعِ افسانه‌ای بود که قراره دهه‌ها بعد همچنان در آسمون‌ها حکومت کنه.
کالبدشکافیِ هیولای فلزی؛ وقتی طراحی، هنر و فیزیک با هم ترکیب می‌شن
وقتی به F-15 نگاه می‌کنی، اولین چیزی که چشمت رو می‌گیره ابهت و طراحیِ جسورانه‌ی بال‌هاشه. این پرنده از پیکربندی بال بالا یا همان High Wing استفاده می‌کنه. چرا؟ چون طراح‌ها می‌دونستن که برای مانورهای سنگین در ارتفاعات مختلف، این مدلِ بال هم پایداریِ عالی به هواپیما می‌ده و هم به خلبان کمک می‌کنه که دیدِ فوق‌العاده‌ای به اطراف داشته باشه.
یکی از نکاتِ کلیدی که باید بدونی، موضوعِ Wing Loading یا همان بارگذاری بال هست. عقاب ما بال‌های بزرگی داره که مساحت زیادی دارن. نتیجه‌اش چیه؟ فشارِ وارد بر بال‌ها توی مانورهای تند خیلی کمه. یعنی خلبان می‌تونه در سرعت‌های پایین یا بالا، با جی‌های بسیار بالا (High G) بچرخه بدون اینکه نگرانِ “استال” کردن یا واماندگیِ هواپیما باشه. این یعنی در یک Dogfight یا نبرد نزدیک، F-15 مثلِ یک بالرینِ آهنین عمل می‌کنه.
حالا بریم سراغ قلب‌های تپنده‌اش. این پرنده از دو موتورِ فوق‌العاده قدرتمندِ توربوفن استفاده می‌کنه. مدل‌های اولیه با موتورهای Pratt and Whitney مدل F100 تجهیز شدن. چیزی که این جنگنده رو از بقیه متمایز کرد، Thrust to Weight Ratio یا همان نسبت رانش به وزنِ بیش از یک بود. این عبارت توی دنیای هوانوردی مثل بمب صدا کرد! می‌دونی یعنی چی؟ یعنی این جنگنده وقتی کاملاً مسلح باشه، می‌تونه عمودی پرواز کنه و شتاب بگیره. یعنی جاذبه زمین حریفش نیست. وقتی خلبان Afterburner یا همان پس‌سوز رو روشن می‌کنه، F-15 تبدیل می‌شه به یک موشکِ عمودی که هیچ‌چیز جلوش رو نمی‌گیره.
در موردِ ساختار بدنه هم باید بگم که مهندسا زدن به دلِ تکنولوژی‌های نوآورانه. مقدار زیادی Titanium توی نقاط حساس بدنه استفاده شده تا بتونه فشارهای وحشتناکی که حینِ مانورهای خشن به سازه وارد می‌شه رو تحمل کنه. این متریال کمک می‌کنه که هم وزن هواپیما کنترل بشه و هم استحکامِ ساختار در برابرِ تنش‌های حرارتی و فیزیکی بالا بره.
سطوح کنترل پرواز هم کاملاً حساب‌شده هستن. دمِ عمودی دوقلو یا همان Twin Tail نه تنها باعث می‌شه که در سرعت‌های بسیار بالا (مافوق صوت) هواپیما پایدار بمونه، بلکه اجازه می‌ده که خلبان بتونه مانورهایِ پیچشی یا Roll انجام بده که حریف رو در کسری از ثانیه گیج می‌کنه. کلِ این ترکیب‌بندی باعث شده که F-15 فقط یک هواپیما نباشه، بلکه یک پلتفرمِ جنگیِ همه‌فن‌حریف باشه که با گذشتِ زمان، بدنه‌اش بارها تقویت شد تا بتونه تکنولوژی‌های جدیدتر رو حمل کنه.
سامانه‌های اویونیک و رادار؛ جایی که عقاب بینا می‌شود
در تحلیل عملیاتی جنگنده اف ۱۵، اگر بدنه را پیکره و موتورها را قلب آن بدانیم، سامانه‌های اویونیک و رادار بدون شک مغز متفکر و چشمان این پرنده هستند. برتری هوایی در نبردهای مدرن دیگر تنها به توانایی مانور خلاصه نمی‌شود؛ بلکه به توانایی کشف، شناسایی و قفل کردن بر روی هدف، بسیار پیش از آنکه دشمن از حضور شما مطلع شود، وابسته است.
خانواده اف ۱۵ از همان بدو ورود به خدمت، میزبان قدرتمندترین سامانه‌های راداری زمان خود بود. رادار اولیه این جنگنده که با نام AN APG ۶۳ شناخته می‌شود، اولین رادار پالس داپلر با توانایی نگاه به پایین و شلیک به پایین بود که بر روی یک جنگنده نصب می‌شد. این قابلیت به خلبان اجازه می‌داد تا اهدافی را که در ارتفاعات پایین و در میان نویزهای ناشی از بازتاب زمین پرواز می‌کردند، به راحتی شناسایی کند. این یک جهش تکنولوژیک بود که بسیاری از جنگنده‌های هم‌دوره را بلافاصله از رده خارج کرد.
با گذشت زمان و با معرفی نسخه‌های پیشرفته‌تر همچون اف ۱۵ ای و مدل‌های مدرن‌تر مثل اف ۱۵ ای ایکس، این سامانه دستخوش تغییرات بنیادین شد. رادار AN APG ۷۰ که بر روی مدل‌های استرایک ایگل نصب شد، وضوح تصویر فوق‌العاده‌ای را در نقشه‌برداری از سطح زمین فراهم کرد که به عقاب اجازه می‌داد در هر شرایط آب و هوایی، اهداف زمینی را با دقت نقطه‌زنی شناسایی کند.
اما بزرگترین تحول، حرکت به سوی رادارهای آرایه فازی فعال یا AESA بود. رادارهای امروزی که بر روی مدل‌های جدید اف ۱۵ نصب شده‌اند، مانند سامانه AN APG ۸۲، برخلاف رادارهای مکانیکی قدیمی که از یک آنتن چرخان استفاده می‌کردند، از هزاران ماژول کوچک فرستنده و گیرنده بهره می‌برند. این فناوری مزایای استراتژیک بی‌نظیری دارد:
اول اینکه سرعت اسکن این رادارها به قدری بالاست که گویی همزمان در حال رصد چندین جهت هستند. دوم، احتمال رهگیری این رادارها توسط سامانه‌های هشدار دهنده دشمن بسیار پایین است، چرا که فرکانس و نحوه ارسال امواج را به سرعت تغییر می‌دهند و این یعنی دشمن تا لحظه اصابت موشک، متوجه حضور اف ۱۵ نخواهد شد.
در کنار رادار، باید به شبکه یکپارچه انتقال داده یا Link ۱۶ اشاره کرد. این سیستم به اف ۱۵ اجازه می‌دهد تا به عنوان یک گره در شبکه نبرد عمل کند. اطلاعات راداری اف ۱۵ می‌تواند با هواپیماهای هشدار زودهنگام یا همان آواکس ها، پدافندهای زمینی و سایر جنگنده‌ها به اشتراک گذاشته شود. این یعنی اگر یک اف ۱۵ هدفی را شناسایی کند، تمام شبکه نبرد از آن آگاه شده و می‌توانند موشک‌های خود را به سمت هدف هدایت کنند، بدون اینکه نیاز باشد خودِ آن هواپیما به صورت مستقیم قفل راداری انجام دهد.
ترکیب این سامانه‌های پردازشی با نمایشگرهای پیشرفته داخل کابین، باعث شده است که بار کاری خلبان به شدت کاهش یابد. خلبان امروز در اف ۱۵ دیگر با عقربه‌ها و گیج‌های آنالوگ درگیر نیست؛ او با انبوهی از داده‌های تحلیل شده مواجه است که به صورت گرافیکی روی نمایشگرهای چندمنظوره به نمایش در می‌آیند. این یعنی افزایش آگاهی محیطی که حیاتی‌ترین فاکتور در پیروزی نبردهای هوایی است.
زرادخانه عقاب و کارنامه نبرد؛ وقتی تاریخ به نفع اف ۱۵ شهادت می‌دهد
در طراحی اولیه اف ۱۵، شعار اصلی مهندسان نیروی هوایی آمریکا این بود که هیچ وزنی نباید برای عملیات هوا به زمین اختصاص یابد. هدف فقط برتری هوایی بود. اما با گذشت زمان و با معرفی مدل‌های جدیدی همچون اف ۱۵ ای یا همان استرایک ایگل، این جنگنده به یکی از مرگبارترین پلتفرم‌های چندمنظوره جهان تبدیل شد. این هواپیما امروزه می‌تواند طیف وسیعی از ماموریت‌ها را از نبردهای هوایی دوربرد تا بمباران دقیق اهداف زمینی با موفقیت کامل انجام دهد.
در بحث تسلیحات هوایی، اف ۱۵ ترکیبی از دقت و قدرت آتش سنگین است. سلاح ثابت این جنگنده، توپ ۲۰ میلیمتری ام ۶۱ ولکان است. این توپ که با سیستم هیدرولیک کار می‌کند، نرخ آتشی خیره‌کننده دارد و برای نبردهای نزدیک که در آن فضای مانور به شدت محدود است، آخرین و قابل‌اطمینان‌ترین ابزار دفاعی و تهاجمی خلبان محسوب می‌شود.
در بخش موشک‌های هوا به هوا، اف ۱۵ با تکیه بر جایگاه‌های حمل سلاح خود می‌تواند ترکیبی از موشک‌های کوتاه برد و دوربرد را حمل کند. موشک‌های سایدوایندر که نسخه‌های مادون قرمز برای نبردهای نزدیک هستند، در کنار موشک‌های میان‌برد امرام که با هدایت راداری فعال کار می‌کنند، این جنگنده را در هر فاصله‌ای پیروز میدان می‌کنند. نکته فنی در مورد امرام این است که خلبان پس از شلیک، نیازی به قفل کردن رادار روی هدف تا لحظه اصابت ندارد و می‌تواند بلافاصله به سمت دیگری تغییر مسیر دهد یا به جستجوی هدف بعدی بپردازد.
اما در نقش تهاجمی یا استرایک، اف ۱۵ ایگل با توانایی حمل بیش از ده تن مهمات، یک بمب‌افکنِ تاکتیکیِ تمام‌عیار است. این هواپیما می‌تواند انواع بمب‌های هدایت‌شونده لیزری و جی‌پی‌اس، موشک‌های کروز، و حتی بمب‌های سنگین نفوذکننده را برای نابودی تاسیسات مستحکم دشمن حمل کند.
در مورد کارنامه عملیاتی، اف ۱۵ یکی از افسانه‌ای‌ترین رکوردهای تاریخ هوانوردی نظامی را در اختیار دارد. این جنگنده با ثبت بیش از صد پیروزی در نبردهای هوایی و صفر شکست در نبرد مستقیم هوا به هوا، رقیبی برای خود باقی نگذاشته است. اولین حضور جدی این جنگنده در عرصه نبرد به سال ۱۹۷۹ میلادی و نیروی هوایی اسرائیل بازمی‌گردد که توانست قدرت مانور و سیستم راداری خود را به رخ بکشد.
در طول جنگ خلیج فارس، اف ۱۵های نیروی هوایی آمریکا نقشی حیاتی در پاکسازی آسمان عراق داشتند. عقاب‌ها در این نبرد ثابت کردند که هیچ جنگنده‌ای از شرق یا غرب نمی‌تواند در برابر ترکیب سرعت، ارتفاع پروازی بالا و سیستم‌های موشکی پیشرفته آن‌ها مقاومت کند. بسیاری از خلبانان دشمن حتی پیش از آنکه متوجه حضور عقاب در منطقه شوند، هدف قرار می‌گرفتند. این موفقیت‌ها صرفاً مدیونِ قدرت آتش نبود، بلکه مدیونِ استراتژیِ استفاده از این جنگنده به عنوان بخشی از یک شبکهِ متصلِ نظامی بود که به خلبان اجازه می‌داد با بهترین موقعیت و در بهترین زمان، ضربه نهایی را وارد کند.
عقاب در برابر رقبای شرقی؛ تحلیل فلسفه طراحی
برای درک تفاوت‌های بنیادین اف ۱۵ با رقبای شرقی‌اش، ابتدا باید فلسفه حاکم بر طراحی دو بلوک شرق و غرب را تحلیل کنیم. مکتب طراحی آمریکایی که اف ۱۵ محصول شاخص آن است، بر سه اصل استوار است: آگاهی محیطی، پایداری عملیاتی و تسلط بر شبکه نبرد. در مقابل، مکتب طراحی شوروی و پس از آن روسیه، همواره بر مانورپذیری خیره‌کننده، سادگی نسبی در نگهداری و اتکا به هدایت زمینی تاکید داشته است.
در دهه ۱۹۸۰، با ظهور سوخو ۲۷، دنیا شاهد رقیبی بود که دقیقاً برای به چالش کشیدن اف ۱۵ متولد شده بود. سوخو ۲۷ از نظر کینماتیک پروازی، هواپیمایی استثنایی است. طراحی بدنه و سیستم کنترل پرواز آن به گونه‌ای است که در نبردهای نزدیک یا داگ فایت، به دلیل بهره‌گیری از ناپایداری آیرودینامیکی، می‌تواند مانورهایی را اجرا کند که حتی از عهده اف ۱۵ خارج است. مهندسان روس با تکیه بر اصول آیرودینامیک توانستند جنگنده‌ای بسازند که در لحظات حیاتی، انرژی جنبشی خود را به سرعت بازسازی می‌کند.
اما در نقطه مقابل، قدرت اف ۱۵ در فلسفه انرژی مانورپذیری نهفته است. در حالی که سوخو ۲۷ در نبردهای نزدیک ممکن است برتری داشته باشد، اف ۱۵ طراحی شده است تا در ارتفاعات بالا و سرعت‌های مافوق صوت، برتری خود را حفظ کند. رادارهای اف ۱۵ و سیستم‌های پردازش داده آن، به خلبان اجازه می‌دهد تا پیش از درگیری فیزیکی، هدف را از فاصله‌ای بسیار دورتر شناسایی و قفل کند. در واقع، اف ۱۵ به دنبال دوری از داگ فایت کلاسیک است، در حالی که طراحی‌های شرقی اغلب برای محیطی ساخته شده‌اند که در آن خلبان به شدت توسط ایستگاه‌های هدایت زمینی یا همان جی سی آی هدایت می‌شود.
یک نکته بسیار حیاتی که اغلب در بررسی‌های سطحی نادیده گرفته می‌شود، بحث نرخ اعزام یا همان توانایی انجام پروازهای متوالی است. اف ۱۵ به گونه‌ای مهندسی شده است که با کمترین میزان نیاز به نگهداری در بین هر سورتی پرواز، بتواند به سرعت برای عملیات بعدی آماده شود. این یک برتری استراتژیک است که در جنگ‌های طولانی‌مدت خودش را نشان می‌دهد. در مقابل، بسیاری از جنگنده‌های هم‌دوره روسی، نیازمند بازرسی‌های دقیق و زمان‌بر پس از هر بار پرواز هستند که این موضوع نرخ عملیاتی کلی ناوگان را کاهش می‌دهد.
در نسخه‌های مدرن‌تر مانند سوخو ۳۵، روس‌ها با اضافه کردن سیستم کنترل بردار رانش یا همان تراست وکتورینگ، توانستند مانورپذیری را به سطح جدیدی ببرند. این تکنولوژی به هواپیما اجازه می‌دهد حتی در سرعت‌های بسیار پایین که سطوح کنترل معمولی کارایی ندارند، مسیر پروازی خود را تغییر دهد. با این حال، اف ۱۵ در نسخه‌های جدید خود یعنی اف ۱۵ ای ایکس، پاسخ این تهدید را با تکیه بر اویونیک بسیار پیشرفته‌تر، ظرفیت حمل سلاح دوبرابر و سیستم‌های جنگ الکترونیک یا ای پی ای دابلیو اس اس داده است.
در نهایت، تفاوت اصلی اینجاست: جنگنده‌های شرقی شاهکارهایی در علم آیرودینامیک و فیزیک پرواز هستند که در دستان یک خلبان ماهر، بسیار خطرناکند. اما اف ۱۵ نه فقط یک هواپیما، بلکه بخشی از یک سیستم عظیم اطلاعاتی و تسلیحاتی است. اف ۱۵ قرار نیست فقط پرواز کند؛ او قرار است به عنوان یک گره هوشمند در یک شبکه گسترده، آسمان را برای دشمن ناامن کند. این تفاوت فلسفی، عامل اصلی برتری اف ۱۵ در دهه‌های گذشته بوده است.
رستاخیز عقاب؛ ظهور ایگل تو و توازن با جنگنده‌های پنهان‌کار
بسیاری از تحلیل‌گران نظامی در دهه ۲۰۰۰ میلادی پیش‌بینی می‌کردند که با ورود جنگنده‌های پنهان‌کار یا همان Stealth به میدان، عمر پلتفرم‌های سنتی مانند اف ۱۵ به پایان رسیده است. اما واقعیتِ میدان نبرد ثابت کرد که تکنولوژی پنهان‌کاری، اگرچه حیاتی است، اما تنها تکه از پازل قدرت هوایی نیست. اینجاست که داستانِ اف ۱۵ ای ایکس ایگل تو F-15EX Eagle II آغاز می‌شود.
وقتی نیروی هوایی آمریکا تصمیم گرفت به جای جایگزینی کامل، نسخه جدیدی از اف ۱۵ بسازد، هدفِ مهندسی کاملاً مشخص بود: ایجاد یک کامیون موشکی با اویونیک قرن بیست و یکم. اف ۱۵ ای ایکس نه یک نوسازیِ ساده، بلکه یک هواپیمای کاملاً جدید با بدنه تقویت‌شده است که عمر خدماتی آن به بیش از ۲۰ هزار ساعت پرواز می‌رسد. این یعنی عقاب می‌تواند تا اواسط دهه ۲۰۵۰ میلادی همچنان در خط مقدم حضور داشته باشد.
شاید بپرسی چرا هنوز به این جنگنده نیاز داریم وقتی جنگنده‌هایی مثل اف ۳۵ وجود دارند؟ پاسخ در مفهوم مکمل بودن نهفته است. جنگنده‌های پنهان‌کار مثل اف ۳۵، در واقع حسگرهای پرنده‌ای هستند که به عمق خاک دشمن نفوذ می‌کنند، تهدیدها را شناسایی می‌کنند و اطلاعات را به شبکه می‌فرستند. اما ظرفیت حمل مهمات داخلی آن‌ها به دلیل محدودیت‌های طراحی برای حفظ پنهان‌کاری، محدود است.
اینجاست که اف ۱۵ ای ایکس وارد عمل می‌شود. این هواپیما می‌تواند تا ۲۲ تیر موشک هوا به هوا را با استفاده از لانچرهای ویژه موسوم به AMBER حمل کند. یعنی اف ۳۵ در نقش چشم و مغزِ شبکه عمل می‌کند و اهداف را به اف ۱۵ ای ایکس که در فاصله امن‌تر قرار دارد، نشان می‌دهد. عقاب هم در یک عملیات تهاجمیِ گسترده، موشک‌های خود را از راه دور شلیک می‌کند. این یعنی ترکیبِ دقتِ پنهان‌کاری با حجمِ آتشِ عظیم.
علاوه بر این، سیستم جنگ الکترونیک این جنگنده که با نام EPAWSS شناخته می‌شود، یکی از پیشرفته‌ترین سامانه‌هایی است که تا به حال روی یک جنگنده نصب شده. این سامانه نه تنها می‌تواند رادارهای دشمن را مختل کند، بلکه می‌تواند به صورت فعال، امواج راداریِ دشمن را شناسایی کرده و آن‌ها را با نویزهای دیجیتال فریب دهد. به عبارت دیگر، اف ۱۵ ای ایکس برای زنده ماندن در محیط‌های نبردِ الکترونیک شدید، نیازی ندارد که حتماً پنهان‌کار باشد؛ او می‌تواند با ایجادِ اختلالِ دیجیتال، عملاً از دیدِ سامانه‌های پدافندی محو شود.
نکته فنی دیگر، معماریِ بازِ نرم‌افزاری یا Open Mission Systems است. در اف ۱۵های قدیمی، ارتقای نرم‌افزار به معنای تغییرات سخت‌افزاری سنگین بود. اما در ایگل تو، به دلیل استفاده از کامپیوترهای ماموریت بسیار قدرتمند، افزودن قابلیت‌های جدید مثل هوش مصنوعی برای تحلیل داده‌ها یا کنترل پهپادهای همراه، تنها با یک به‌روزرسانیِ نرم‌افزاری امکان‌پذیر است. این یعنی عقاب با گذشت زمان نه تنها پیر نمی‌شود، بلکه با یادگیریِ قابلیت‌های جدید، هوشمندتر می‌شود.
میراثی که در آسمان‌ها باقی می‌ماند؛ باشگاه عقاب و فرجامِ یک اسطوره
اف ۱۵ ایگل تنها یک محصول صادراتی نبود؛ بلکه نمادی از اعتماد امنیتی ایالات متحده به متحدان کلیدی خود محسوب می‌شد. هر کشوری که این جنگنده را در ناوگان خود دارد، در واقع به دنبال یک بیمه عمر برای حریم هوایی خود بوده است.
در صدر این لیست، ایالات متحده آمریکا قرار دارد که به عنوان طراح و بهره‌بردار اصلی، همواره لبه تکنولوژی این پلتفرم را در اختیار داشته است. اما فراتر از آمریکا، این جنگنده توسط کشورهای استراتژیک زیر به خدمت گرفته شده است:
نیروی هوایی اسرائیل اولین مشتری خارجی بود که این جنگنده را به کار گرفت و در نبردهای متعددی از جمله نبرد دره بقاع از آن به عنوان یک ابزار قاطع برای کسب برتری هوایی مطلق استفاده کرد.
عربستان سعودی نیز از بزرگترین و مهم‌ترین اپراتورهای این جنگنده است که مدل‌های پیشرفته اف ۱۵ اس و اس ای را در اختیار دارد و این پرنده را به ستون فقرات نیروی هوایی خود تبدیل کرده است.
ژاپن به عنوان یکی از پیشرفته‌ترین متحدان در شرق آسیا، مدل اختصاصی خود با نام اف ۱۵ جی را دارد که توسط صنایع سنگین میتسوبیشی در داخل این کشور شخصی‌سازی شده است تا با نیازهای دفاعی جزایر ژاپن هماهنگ شود.
کره جنوبی با بهره‌گیری از مدل اف ۱۵ کی اسلم ایگل، یکی از مرگبارترین و قدرتمندترین پیکربندی‌های این جنگنده را در اختیار دارد که برای ماموریت‌های ضربتی دوربرد و مقابله با تهدیدات منطقه‌ای بهینه‌سازی شده است.
سنگاپور با مدل اف ۱۵ اس جی، استانداردی جدید از اویونیک و توانمندی‌های درگیری را به نمایش گذاشت و در نهایت قطر نیز با خرید مدل فوق پیشرفته اف ۱۵ کیو ای، آخرین خریدار بزرگ این خانواده است که نشان می‌دهد این پلتفرم همچنان در قرن بیست و یکم مشتریان دست‌به‌نقد و جدی دارد.
این کشورها، هر کدام به دلایل خاص خود، اف ۱۵ را انتخاب کردند؛ نه فقط به خاطر قدرت آتش، بلکه به خاطر پایداری و این واقعیت که این هواپیما هرگز در یک نبرد هوایی مستقیم مغلوب نشده است.
سخن پایانی؛ عقاب، حقیقتی در میان فولاد و داده
اگر بخواهیم در یک جمله پرونده اف ۱۵ را ببندیم، باید بگویم این جنگنده تجسمِ یک فلسفه مهندسی است که زمان را به چالش کشیده است. در دنیایی که هواپیماها پس از دو یا سه دهه بازنشسته می‌شوند، اف ۱۵ با تکیه بر طراحی هوشمندانه بدنه و معماری بازِ نرم‌افزاری، ثابت کرد که عمر یک ماشین جنگی، تنها به آهن و موتور بستگی ندارد، بلکه به پتانسیلِ ارتقا وابسته است.
اف ۱۵ در دهه‌های هفتاد و هشتاد میلادی متولد شد تا برتری هوایی را تعریف کند و امروز، در قالب نسخه‌هایی مانند اف ۱۵ ای ایکس، همان ماموریت را با دقتی به مراتب بیشتر انجام می‌دهد. این جنگنده برای ما علاقه مندان به هوافضا، فقط یک ابزار جنگی نیست؛ بلکه درس بزرگی است از این که چطور می‌توان با یک طراحی درست، اثری خلق کرد که برای نیم قرن، لرزه بر اندام رقیبان بیندازد.